President Ramaphosa huldig anti-apartheid-aktivis Shanthie Naidoo Tweedie

Shanthie Naidoo Tweedie, a towering heroine of the South African liberation struggle, died on Thursday.
Foto: Facebook/1860 Heritage Centre via Iol

President Cyril Ramaphosa het sy diepe hartseer uitgespreek oor die afsterwe van die anti-apartheid-aktivis Shanthie Naidoo Tweedie, wat Donderdag oorlede is. Tweedie, wat in 1935 in Pretoria gebore is, is deur die President as 'n "hero" beskryf wat haar lewe gewy het aan die stryd vir 'n vrye, nie-rassige Suid-Afrika. Haar heengaan op die ouderdom van 91 jaar merk die einde van 'n era vir 'n onverskrokke aktivis wie se bydrae tot die vryheidstryd onuitwisbaar is. "Die heengaan van Shanthie Naidoo Tweedie laat ons terugdink aan en hulde bring aan die buitengewone bydrae wat sy tot ons vryheidstryd gelewer het," het Ramaphosa gesê. Hy het bygevoeg dat "ons, soos ons haar heengaan betreur, ook haar nalatenskap en dié van die 20 000 vroue wat 70 jaar gelede na die Uniegebou opgeruk het, vier." Die president het afgesluit met: "Mag haar siel in vrede rus."

Stryd en ballingskap van Tweedie

Shanthie Naidoo Tweedie se lewe was gekenmerk deur onwrikbare weerstand teen die ongeregtighede van apartheid. Sy het tussen 1972 en 1991 in ballingskap in die Verenigde Koninkryk gewoon, waartydens sy haar stryd teen apartheid voortgesit het en 'n stem vir die onderdruktes gebly het. Voor haar ballingskap het sy herhaaldelik te make gehad met verbanningsbevele en verskeie aanhoudings, insluitend eensame opsluiting onder die destydse Wet op Terrorisme. Hierdie drakoniese maatreëls kon haar gees egter nie breek nie. Die destydse parlementslid Helen Suzman, bekend vir haar beginselvaste teenstand teen apartheid, het 'n leidende rol gespeel in 'n veldtog om Shanthie Naidoo Tweedie toe te laat om die land na ballingskap te verlaat, 'n poging wat haar uiteindelik die geleentheid gegee het om haar aktivisme oorsee voort te sit. Tydens haar tyd in ballingskap het sy en Dominic Tweedie by die Solomon Mahlangu Freedom College, geleë in Tanzanië, gewerk. Hier het hulle 'n cruciale rol gespeel in die opvoeding en bemagtiging van 'n nuwe generasie vryheidsvegters, en sodoende die voortbestaan van die stryd verseker.

Ramaphosa se huldeblyk aan heldin

President Cyril Ramaphosa het sy diepste medelye betuig met die afsterwe van Shanthie Naidoo Tweedie, wat op die ouderdom van 91 jaar oorlede is. Hy het sy innige meegevoel uitgespreek teenoor Dominic Tweedie, haar eggenoot en lewenslange metgesel in die stryd, die Naidoo-familie, sowel as aan al die vriende en kamerade van die ontslape anti-apartheid-aktivis. Die president se huldeblyk het die veerkragtigheid en opoffering van Shanthie Naidoo Tweedie, wat 'n inspirasie vir baie was, beklemtoon. Haar onbaatsugtige diens en onwrikbare moed sal altyd onthou word.

Ramaphosa het verder opgemerk dat haar afsterwe op 'n pynlike wyse die teëspoed en lyding uitlig wat vroue onder die apartheidstelsel moes verduur. Hy het benadruk dat haar lewe 'n kragtige herinnering is aan die onregte van die verlede en die onwrikbare moed van diegene wat daarteen geveg het. Haar nalatenskap dien as 'n baken van hoop en 'n oproep tot voortgesette sosiale geregtigheid, en herinner ons daaraan dat die stryd vir 'n regverdige samelewing nog nie verby is nie. Die president het haar as 'n ware inspirasie vir toekomstige geslagte beskryf.

Erfenis van vroue se stryd

Shanthie Naidoo Tweedie het haarself onderskei as 'n prominente lid van verskeie invloedryke organisasies wat die kern van die anti-apartheidbeweging gevorm het. Dit sluit in die Transvaalse Indiese Jeugkongres, die Federasie van Suid-Afrikaanse Vroue, die Suid-Afrikaanse Vakbondkongres, en die African National Congress (ANC). Haar aktiewe betrokkenheid by hierdie liggame het haar posisie as 'n sleutelfiguur in die anti-apartheidstryd bevestig en haar 'n platform gegee om teen onreg te spreek.

Haar onwrikbare toewyding aan die saak is verder bewys toe sy vir twee maande in die tronk was vir haar weiering om teen Winnie Mandela en 21 kamerade te getuig. Hulle is aangekla van die bevordering van die ANC se doelwitte, en Naidoo Tweedie se standvastigheid in die aangesig van druk en vervolging het haar integriteit en lojaliteit aan die beweging onderstreep. Hierdie daad van beginselvaste verset het haar as 'n onverskrokke aktivis gevestig wat bereid was om persoonlike vryheid op te offer vir die groter saak.

President Ramaphosa het in sy huldeblyk spesifiek melding gemaak van die nalatenskap van die 20 000 vroue wat 70 jaar gelede na die Uniegebou opgeruk het. Hierdie verwysing plaas Naidoo Tweedie se bydraes binne die breër konteks van vroue se kollektiewe stryd teen ongeregtigheid in Suid-Afrika, en beklemtoon die voortdurende relevansie van hul moed en opoffering. Haar lewe en werk is 'n kragtige bewys van die onmisbare rol wat vroue in die vorming van 'n vrye en demokratiese Suid-Afrika gespeel het.