Jacinta Ngobese-Zuma, leier van March and March, het President Cyril Ramaphosa se standpunt verwerp dat slegs gemagtigde staatsamptenare immigrasiewette mag afdwing. Dit volg nadat Ramaphosa vroeër hierdie maand in sy weeklikse nuusbrief gesê het dat "baie Suid-Afrikaners moeilike, maar wettige vrae vra" oor die kwessie, en bygevoeg dat "hierdie bekommernisse werklik is. Hulle verdien om gehoor te word. Hulle verdien om aangespreek te word." Ngobese-Zuma het ten sterkste daarop aangedring dat gemeenskappe 'n onmisbare rol moet speel in die aanpak van onwettige immigrasie, in direkte teenstelling met die president se siening.
Ngobese-Zuma het die president se uitlatings skerp gekritiseer en gesê: "Die president verstaan nie die immigrasiekrisis nie. Ek dink uit wat hy gesê het, kon ek dit aflei." Ramaphosa het vroeër benadruk dat die afdwinging van immigrasiewette die staat se verantwoordelikheid bly. "Slegs gemagtigde regeringsamptenare mag teen oortredings van die wet optree," het hy gestel, en bygevoeg "geen ander persoon word toegelaat om byvoorbeeld iemand op straat te konfronteer om bewys van nasionaliteit te eis nie." Hierdie standpunt van die president het 'n duidelike skeiding getrek tussen die rol van die staat en die rol van die publiek in immigrasiebeheer.
Ramaphosa se planne en bekommernisse
President Cyril Ramaphosa het Sondag die nasie toegespreek en verskeie ingrypings aangekondig wat daarop gemik is om immigrasiewetstoepassing te versterk. Hierdie maatreëls sluit in verskerpte deportasies, strenger grensbeheer, en 'n toename in inspeksies. Die aankondiging kom te midde van groeiende openbare besorgdheid oor die kwessie van onwettige immigrasie in die land. Hy het die nasie verseker dat die regering daadwerklik optree om die uitdagings wat onwettige immigrasie inhou, aan te spreek.
Ramaphosa het die toenemende openbare frustrasie oor onwettige immigrasie erken. Hy het gesê: "Baie Suid-Afrikaners vra moeilike maar regmatige vrae…Hulle is bekommerd oor veiligheid, sekuriteit en die oppergesag van die reg. Hierdie kommer is werklik. Dit verdien om gehoor te word. Dit verdien om aangespreek te word." Die president se planne poog om hierdie bekommernisse aan te spreek deur 'n meer gestruktureerde en staatsgedrewe benadering tot die hantering van immigrasiekwessies. Die president se toespraak het gepoog om die publiek te verseker dat die regering bewus is van hul vrese en proaktief stappe doen om die situasie te verbeter, alhoewel Ngobese-Zuma se kritiek hierdie pogings bevraagteken.
Ngobese-Zuma se kritiek en statistieke
Jacinta Ngobese-Zuma het daarop aangedring dat gemeenskappe 'n belangrike rol moet speel in die aanpak van onwettige immigrasie. Sy het die president se benadering as onvoldoende bestempel en benadruk dat die probleem nie net deur staatsingryping opgelos kan word nie, maar 'n breër deelname vereis. Volgens haar is die werklikheid op grond beduidend anders as wat die voorgestelde beleide suggereer. Sy het die president se voorstelle as onrealisties en onprakties beskryf, gegewe die huidige stand van sake.
Ngobese-Zuma het verklaar dat die president se voorstelle nie die werklikheid op grond aanspreek nie. Sy het beweer dat die voorgestelde maatreëls, hoewel goed bedoel, nie die dieper oorsake en uitdagings van onwettige immigrasie in ag neem nie. Sy het beklemtoon dat die situasie kompleks is en multidimensionele oplossings benodig wat verder strek as slegs wetstoepassing. Haar kritiek is gegrond op die oortuiging dat die regering se benadering 'n gebrek aan begrip vir die praktiese probleme toon.
Sy het verder daarop gewys dat die land se grense onvoldoende bewaak word. "Die grens funksioneer teen 25% kapasiteit," het Ngobese-Zuma gesê. "Dit beteken 75% van ons grens is oop." Hierdie statistiek, het sy aangevoer, ondermyn enige poging om grensbeheer te verskerp sonder 'n radikale verandering in hulpbrontoewysing en strategiese benadering. Die gaping in grensbeheer skep 'n deurlopende uitdaging vir die handhawing van immigrasiewette, ongeag die beleide wat ingestel word.
Ngobese-Zuma het ook bevraagteken hoe die regering beplan om deportasies te verskerp met slegs 800 immigrasiebeamptes landwyd beskikbaar. Sy het hierdie syfer as 'n kritieke tekortkoming uitgelig, wat die uitvoerbaarheid van die president se planne ondermyn. Sy het aangedui dat die personeeltekort 'n ernstige struikelblok is vir effektiewe immigrasiebestuur en wetstoepassing. Sonder voldoende mannekrag, so redeneer Ngobese-Zuma, sal die regering se ambisieuse planne vir verskerpte deportasies onuitvoerbaar bly.
Gemeenskapsoptrede en wetlike regte
Ngobese-Zuma het President Ramaphosa se bewering, dat gemeenskappe nie ’n rol behoort te speel in die identifisering van ongedokumenteerde immigrante nie, betwis. Sy het haar standpunt verdedig deur te argumenteer dat die wet wel voorsiening maak vir burgerlike optrede. In Ekurhuleni het Suid-Afrikaners Maandag teen maatskappye opgeruk wat hulle daarvan beskuldig dat hulle buitelanders in diens neem terwyl plaaslike inwoners werkloos bly. Hierdie optrede deur die gemeenskap dien as 'n praktiese voorbeeld van die soort betrokkenheid wat Ngobese-Zuma voorstaan.
Ngobese-Zuma het verwys na Artikel 24 van die Immigrasiewet en die wet op kriminele prosedures, en gesê dat ‘ons (die mense) geregtig is om ’n burgerlike arrestasie toe te pas’. Sy het beklemtoon dat hierdie wette burgers die reg gee om op te tree teen oortredings, selfs in sake van immigrasie. Hierdie interpretasie van die wet plaas die verantwoordelikheid nie uitsluitlik by die staat nie, maar erken ook 'n rol vir die burgerlike samelewing.
Op Maandag, 8 Junie, het talle inwoners deur Ekurhuleni gemarsjeer en indiensnemingsgeleenthede vir Suid-Afrikaners geëis. Hulle het sekere maatskappye daarvan beskuldig dat hulle plaaslike werksoekers oor die hoof sien ten gunste van buitelanders. Die protesaksie was 'n duidelike teken van die groeiende frustrasie onder plaaslike gemeenskappe oor die beskikbaarheid van werkgeleenthede en die impak van immigrasie op die arbeidsmark. Tydens die protesaksie het betogers in Ekurhuleni memorandums oorhandig en werkgewers in kennis gestel dat hulle op 17 Junie sou terugkeer om CV’s in te dien. Hierdie aksie illustreer die proaktiewe rol wat gemeenskappe wil speel in die aanpak van kwessies wat hulle direk raak, en dit versterk Ngobese-Zuma se argument dat hulle nie bloot toeskouers behoort te wees nie.